Bilgi/Belge paylaşabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz buradan üye olabilirsiniz.

Hayal Perdesi

FİLM

Yol

Uzun Metraj, Kurmaca

Filmde, izne çıkan beş mahkûmun dışarıda yaşadıkları anlatılır. İmralı Yarı Açık Cezaevi’nde mahkûm olan beş mahkûm iyi hal durumundan bir haftalık izne çıkar. Her birinin dışarıda yapmak istediği şeyler vardır. Ancak yola çıkar çıkmaz başlarına gelen talihsizlikler yüzünden hiçbir şey istedikleri gibi olmaz. Üstelik onlar cezaevindeyken pek çok şey değişmiştir. (Celil Civan)

ÖDÜLLER Cannes Film Festivali En İyi Film (1982)

FİLMLE İLGİLİ AYRINTILAR

Teknik Özellikler

108 dk, Renkli, 35 mm

Gişe Bilgileri

Seyirci Sayısı: 459.016

Firmalar

Yapım Şirketi : Güney Film
Yapım Şirketi : Cactus Film
Film Laboratuvarı : Cinegram
Film Laboratuvarı : LTC
Ses : Record Film

Devamı...

Diğer Adları

La Permission (Fransızca)
The Road (İngilizce)
The Way (İngilizce)

NOTLAR

Yılmaz Güney'in yasaklı bir sanatçı olması ve de yurtdışına kaçıp Türk vatandaşlığından çıkarılması nedeniyle, filmin özgün müziğini Zülfü Livaneli Sebastian Argol Kendal takma adıyla düzenlemiştir (Özgüç, Türk Filmleri Sözlüğü, 566).

Filmin jeneriğinde Limbo Film ve George Reinhart'a teşekkür edilmektedir.

Filmin yapımı 1982 yılında tamamlanmışken Türkiye'de ilk gösterimi 12 Şubat 1999 gerçekleşmiştir  (Özgüç, Agâh. Bütün Fimleriyle Yılmaz Güney. İstanbul: Agora Kitaplığı, 2005).

KAYNAKÇA

İnanoğlu, Türker. 5555 Afişle Türk Sineması. İstanbul: Kabalcı, 2004.

Katipoğlu, Nihan (ed.). 51. Uluslararası Antalya Altın Portakal Film Festivali (10-18 Ekim 2014). Antalya: Antalya Altın Portakal Film Festivali Yayınları, 2014.

Özgüç, Agâh. Ansiklopedik Türk Filmleri Sözlüğü. İstanbul: Horizon International Yayınları, 2012.

Özgüç, Agâh. Türk Filmleri Sözlüğü 1917-2009. İstanbul: T. C. Kültür ve Turizm Bakanlığı ve SESAM, 2009.

Yavuz, Deniz. Türkiye Sinemasının 22 Yılı (1990-2011). İstanbul: Antrakt Sinema Kitaplığı, 2013.

YORUMLAR

hakan can - 11 Haziran 2016, 00:40

YOL FİLMİNİN SENARYOSU SANSÜR KURULUNDAN GEÇMEYECEĞİ İÇİN SANSÜR KURULU İÇİN 12 MAHKUMUN AŞK HİKAYESİNİ ANLATAN BAŞKA BİR SENARYO NADYA ADINDA BİR KIZ TARAFINDAN KALEME ALINMIŞ VE BU SENARYO ANKARA'DA SANSÜR HEYETİNE BİZZAT TARIK AKAN TARAFINDAN SUNULMUŞ VE SANSÜRDEN GEÇMİŞTİR.TABİKİ BU FİLMİN ÇEKİLEBİLMESİ İÇİN GEREKLİ BİR ALDATMA İDİ.

hakan can - 11 Haziran 2016, 00:04

Ekim 1980. 12 Eylül'ün üzerinden henüz bir ay geçmiş, Yılmaz Güney İmralı Yarı Açık Cezaevi'nde yeni bir proje üzerinde çalışmaktadır. Yarı açık bir cezaevinden bayram iznine çıkacak olan 12 mahkumun öyküsünü anlatacak olan projenin adı 'Bayram'dır. Yılmaz Güney, sıkıyönetim koşulları tam olarak oturmadan filme başlamak için acele etmektedir. Yılmaz Güney, senaryoyu kısacık bir zamanda tam sekiz kez yeni baştan yazar. Tasarlanan haliyle film, dört buçuk saati bulacak oldukça uzun bir projedir. Bu yüzden Arefe, Bayram, Dönüş adlı üç projeye bölmeyi, ya da 45'er dakikalık altı filmden oluşan bir televizyon serisi yapmayı planlar. Aynı dönemlerde, Nihat Behram'a yazdığı mektuplarda 'Yol' isimli bir projeden söz eder. Nihat Behram Güney Film'in sorumlusudur ve planlanan filmlere yurt dışında ortak yapımcı bulmak için 12 Eylül'den az önce yurt dışına çıkmıştır. Ancak yalnızca ikisinin bildiği bir amacı daha vardır, Yılmaz Güney'in yurtdışına kaçışını planlamak. 'Yol projesi' kaçış planının şifresidir. Güney, filmin yönetmesi için Erden Kıral'la anlaşır. Oldukça geniş bir oyuncu kadrosu kurulur, teknik ekiple anlaşılır. Mali sorunları çözmek için yurt dışından ortak yapımcılar bulunur. Güney Film'in parası yoktur, ancak Sürü ve Düşman filmlerinden gelecek olan paralar hesap edilerek filme başlama kararı alınır. Her şey hazırdır ama aşılması gereken bir engel vardır: sansür. Çekim izni almak için başka filmlerde de uygulanan bir yönteme başvurulur. Sansür kurulu için 'Bayram' adında başka bir senaryo yazılır. Senaryoyu Tarık Akan Ankara'daki sansür kuruluna götürür. Sansür kuruluna, Yılmaz Güney'in bu projeyi Geceyarısı Ekspresi filmine karşı, Türkiye cezaevlerinin hiç de anlatıldığı gibi olmadığını, mahkumların izinli olarak bayram iznine bile çıkabildiğini göstermek ve Türkiye'nin imajını düzeltmek için yazdığını anlatır. Sansür kurulu, filmin çekilmesine izin verir. Ocak 1981. Çekimler Erden Kıral yönetmenliğinde Cunda Adası'nda başlar. Çekimlerin ikinci haftasında, Fatoş Güney sete gelerek 'Yılmaz Güney'in talimatı'nı aktarır: Bavul topla! Film durdurulmuş, Erden Kıral yönetmenlikten alınmıştır. Bütün ekip, hatta bütün Yeşilçam bu haberle sarsılır. Erden Kıral, 2005 yılında bu süreci anlattığı 'Yolda' isimli bir film yapacaktır. Yılmaz Güney, filmi bitirmesi için daha önce Sürü ve Düşman filmlerinde birlikte çalıştığı Zeki Ökten'e teklif götürür. Ancak Zeki Ökten etik nedenlerle teklifi reddeder. Şerif Gören ismi geçen başka bir yönetmendir, ancak o sıralarda tutukludur. Film rafa kalkmak üzereyken Şerif Gören'in hapisten çıktığı haberi alınır. Tahliye olduğu günün gece yarısı evine girmek üzereyken, Güney'in adamları Şerif Gören'e senaryoyu teslim eder ve Güney'in ertesi sabah kendisini beklediğini haber verirler. Ertesi sabah Şerif Gören, izinli olarak içerden çıkmış olan Yılmaz Güney'le Moda'daki evinde buluşur. Hararetli tartışmalardan sonra Gören, 12 mahkum yerine 6 mahkumun öyküsünü çekmek kaydıyla, teklifi kabul eder. Oyuncuların ve teknik ekibin bir kısmı Erden Kıral'a haksızlık yapıldığı düşüncesiyle projeden ayrılır. Yeni bir ekip kurulur, film yeniden başlar. Gerekli izinlerin alınmış olmasına rağmen, sıkıyönetim koşullarında filmi çekmek hiç de kolay değildir. Sokağa çıkma yasakları, parasızlık gibi nedenlerle film çok zor ilerlemektedir. Otogar sahneleri, tren sahneleri ve daha pek çok çekim kamera saklanarak, gizli bir şekilde yapılır. Ekibin yanına verilen ve çekilmesi kesinlikle yasak olan askerler bile filmde oynatılır. Takvimdeki gecikme nedeniyle bayram zamanı geçmiş, filmde önemli yer tutan karlar erimeye başlamıştır. Tarık Akan ve Şerif Sezer'li kar sahneleri, havaların ısınmaya başladığı bir dönemde çekilir. Güney'in büyük önem verdiği bazı sahneler çekilemez. Necmettin Çobanoğlu attan düşer ve ciddi şekilde yaralanır. Çekilen tüm negatifler, günü gününe yurt dışına çıkarılmaktadır. Hem mevsim, hem de gittikçe sertleşen 12 Eylül koşulları nedeniyle ekip filmi bitirmek için zamanla yarışmaktadır. Film, parasızlık nedeniyle defalarca kez yarım kalma tehlikesi atlatır. Yılmaz Güney'in uzunca bir süredir planlanan kaçışı, Ekim 1981'de gerçekleşir. Yılmaz Güney Fransa'ya iltica eder. Kimselerin bilmediği şehir dışındaki bir evde filmin montajına başlar. Şerif Gören, yurtdışına çıkış izni alamadığı için filmin kurgusuna katılamaz. Filmin kurgulanmış ilk halini Cannes Film Festivali, anlaşılmadığı gerekçesiyle kabul etmez. Bunun üzerine Yılmaz Güney tekrar kurguya oturur. Çözümü, Güven Şengil'in oynadığı altıncı mahkumun tüm sahnelerini filmden çıkarmakta bulur. Fazlalıklarından kurtulan film, dünya sinema tarihine geçmeye hazırdır. Filmin baştan sona otantizm kokan enfes müzikleri Sebastian Argol imzalıdır, ancak bu ismi bilen yoktur. Gerçekte filmin müziklerini o sırada yurtdışında bulunan Zülfü Livaneli yapmıştır. Yılmaz Güney'in vatandaşlıktan çıkarılması üzerine Livaneli bir tedbir olarak takma isim kullanmıştır. Sebastian Argol ismini bulansa Abidin Dino'dur. Büyük maceralarla bitirilen film, 1982 Cannes Film Festivali'nde Costa Gavras'ın Missing filmiyle birlikte Altın Palmiye ödülü alır. Bu ödül, o güne kadar bir Türk filminin en büyük uluslararası başarısıdır. Yılmaz Güney'in Cannes'da Altın Palmiye'yi havaya kaldırdığı sıralarda, Şerif Gören, Tarık Akan, Şeref Gür, Atıf Yılmaz, Zeki Ökten, Yaman Okay, Ali Özgentürk ve Onat Kutlar Beyoğlu'nda bir kebapçıda kadehlerini kaldırarak filmin başarısını kutlarlar. Filmin yönetmeni Şerif Gören, Erden Kıral, Zeki Ökten, Muzaffer Hiçdurmaz, Tarık Akan gibi pek çok isim film nedeniyle sorgulandı, yargılandı ve çeşitli cezalar aldı.Tüm dünyanın tanıdığı Yol, kendi ülkesinde ancak 17 yıl sonra, 1999'da, bir sahnesi kesilerek gösterilebildi. O yıllarda kendi deyimiyle ne yapacağını bilmeden sokaklarda dolanan bir adam, Alejandro González Iñárritu, Yol'u izledikten sonra film yapmaya karar verdiğini yıllar sonra açıkladı.

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz buradan üye olabilirsiniz.