Çiçekler ve Sinema
Belge July 20, 2015

1921'de Yarın dergisinde yayınlanan bir yazının konusu, çiçeklerin ne sûretle büyüdüklerini anlamak için sinematografa müracaat eden Mösyö Labreli'nin çalışmalarıdır.

Nebâtât-ı[1] zî-hayat[2] mevcûdiyetlerdir. Fakat bunların hayatı pek batî[3] bir seyir takip eder. Bir sakın[4] neşv ü nemasını,[5] bir yaprağın inkişâfını,[6] bir tomurcuğun doğuşunu biz göremeyiz, nasıl ki bir saatin ibresinin devrini de göremeyiz… Maahaza[7] ibre dönüyor, bu muhakkaktır. Demek elveriyor ki hareketini göremediğimiz her şeyin adem-i hareketine[8] karar veremeyeceğiz.

 

Nebâtâtın neşv ü nemasını gözlerimizle takip edebilmek için oldukça medîd[9] fasılalarla tetkikat ve tarassudâtta[10] bulunmalı ki yukarıda bahsettiğimiz goncanın henüz nim-küşâde[11] hali ile bilahare gayet açılmış bir gülün arasındaki “mutavassıt[12] halâtı” layıkıyla görebilelim.

 

Bir sıra tevakkuf eden[13] bu tetkikat Mösyö (Labreli)[14] isminde bir Fransız âliminin tecâribi[15] sayesinde elyevm[16] gayet suhûletle[17] kâbilü’l-icradır.[18] Sakın, varağın,[19] çiçeklerin ne sûretle büyüdüklerini nasıl açıldıklarını anlamak için Mösyö (Labreli) sinematografa müracaat etmiştir. Fakat Fransız âliminin istimal ettiği[20] sinema alelade sinema makineleri gibi değildir. 

 

Yazının devamını okumak için tıklayınız.

 

(Latinize: Samime İnceoğlu ve Ayşe Yılmaz)

[1] Nebâtât: Bitkiler.

[2] Zî-hayat: Canlı.

[3] Batî: Yavaş.

[4] Sâk: Kök.

[5] Neşv ü nema: Büyüme, gelişme.

[6] İnkişâf: Açılma.

[7] Maahaza: Bununla birlikte.

[8] Adem-i hareket: Hareketsizlik.

[9] Medîd: Uzun.

[10] Tarassudât: Gözlemler.

[11] Nim-küşâde: Yarı açılmış.

[12] Mutavassıt: Orta.

[13] Tevakkuf etmek: Durma, duraklama.

[14] La Brélie.

[15] Tecârib: Tecrübeler.

[16] Elyevm: Bugün.

[17] Suhûlet: Kolaylık.

[18] Kâbilü’l-icra: Yapılması mümkün.

[19] Varak: Yaprak.

[20] İstimal etmek: Kullanmak.